De wet op seksisme, die er onder meer kwam door de documentaire Femme de la Rue, heeft in Brussel amper drie klachten opgeleverd. In de rest van Vlaanderen zijn dat er elf. Waarom zo weinig, terwijl er destijds een storm van reacties was? Zowat elke vrouw die ooit een voet op straat had gezet, herkende zich in het verhaal.
Of ik daarom een stuk wilde schrijven over het belang van aangifte doen na aanranding, vroeg De Morgen mij. Daar moest ik geen twee keer over nadenken. Ik heb immers ervaren waarom het zo belangrijk is om seksuele intimidatie serieus te nemen. Een eerste keer toen ik zelf betast werd en de neiging had om het voorval weg te wuiven en dus te normaliseren. Een tweede keer toen een vriendin me om raad vroeg over haar dochter die werd lastiggevallen op straat. Aangifte doen is niet onnozel. Het is een dikke vette nee durven zeggen.
Ik werd op klaarlichte dag aan de schoolpoort betast door een wildvreemde man. Tijdens het voorval reageerde ik niet. Ik bevroor. Ook daarna deed ik niets. Tot de onmacht me een aantal weken later te veel werd en ik ‘De intimiteit voorbij’ voor Charlie Magazine schreef. Dat stuk leidde tot de hashtag #wijoverdrijvenniet. Om een lang verhaal kort te maken: de politie kreeg het stuk onder ogen en belde me zes maanden na datum met de vraag of ik alsnog aangifte wilde doen. Ik vond het ietwat onnozel, maar zei: “Natuurlijk, alles wat ik kan doen om te helpen.” Ik dacht dat ik het deed om hen te plezieren. Niets was minder waar.
Verlossing
Want twee jaar later, afgelopen zomer aan de keukentafel, deed een vriendin het verhaal van haar dochter. Veertien jaar is ze. Bij gebrek aan een eigen tuin houdt ze ervan op warme zomeravonden in het parkje achter de hoek rond te hangen. Het is een van haar favoriete plekjes. Maar de laatste tijd bleef ze er weg. Mijn vriendin, haar moeder, zuchtte gelaten: “Er hangt een bende jonge gasten rond. Die vallen haar altijd lastig.”
Die jongens doen niet echt iets. Ze komen niet letterlijk aan de dochter. Ze zijn alleen dreigend aanwezig. Schelden haar uit voor hoer, achtervolgen haar en haar vriendinnen. Mijn vriendin en haar dochter waren te bang om daar iets tegen te doen, “want die gasten weten ons wonen”. We overliepen alle mogelijke scenario’s: van buurtwerk inschakelen tot de buren aanspreken. Tot het me begon te dagen dat we de primaire stap hadden overgeslagen: de politie verwittigen.
Mijn vriendin reageerde zoals ik dat deed toen de politie me belde. Aangifte doen, is dat niet wat onnozel? “Die jongens doen in principe niets.” Het was de redenering die mij een half jaar gegijzeld had gehouden. Maar als zij niets misdeden, waarom voelde ik me dan zo slecht? Mijn ervaring had me geleerd waarom je vooral wel aangifte moest doen: als dikke vette ‘nee’.
Nee, ik wil niet dat jij me een hoer noemt.
Nee, ik wil me niet onveilig voelen.
Nee, ik wil niet dat jij me bedreigt.
En – fuck – nee! Het kan niet dat dit gebeurt, enkel omdat jij een man bent en ik een vrouw.
Ik verdien beter.
De agente die mijn aangifte opgetekend had, schreef in haar verslag dat ik psychisch benadeeld was. Op de weg naar huis huilde ik daar hete tranen om. Haar erkenning – en bij uitbreiding die van de hele wet – had me verlost. Nee, het was niet oké, wat die man had gedaan. Ja, ik mocht me daar slecht om voelen. En god, wat voelde het goed me daar middels een aangifte eindelijk tegen te verzetten.
Het is absurd dat we regelrechte bedreigingen blijven wegwuiven als ‘onnozel’. Het wordt hoog tijd dat we onze zonen hierin opvoeden. En vooral dat we onze dochters leren niet meer te kirren. Ze mogen die kleine inbreuken op hun lijf, intimiteit en zelfvertrouwen niet weglachen zoals ik deed. Want die maken hen iedere keer weer een beetje kleiner. We moeten onze vriendinnen, vrienden, collega’s, buren en volstrekte onbekenden aansporen om aangifte te doen. Omdat het nooit te laat is om alsnog nee te zeggen. Nee zeggen is al de helft van de oplossing.
Nog artikels
Op zoek naar een freelancer?
de morgen feminisme opinie seksisme
Last modified: 16 september 2024